محمد بن محمد بن أحمد القرشي ( ابن الاخوة ) ( مترجم : جعفر شعار )

117

آيين شهردارى ( فارسى )

شربت فقّاع شربت فقّاع ( آب جو ) دو گونه است : خاص و خرجى . آبجو خاص را كه اقسما ناميده مىشود از شكر و دانهء انار و ادويهء خوشبو و پاكيزه مىسازند و آب جو خرجى از درد قند سفيد ( قطارهء ) « 1 » عال ( ؟ ) تهيه مىكنند . آب جو درصدى ( ضريبه‌اى ) دارد ، ازاين‌رو آب جوسازان بايد براى هر كوزهء آب جو خاص يك اوقيه شكر و ربع اوقيه دانهء انار و طيب به كار برند و در آب جو خرجى براى هر صد كوزه 3 / 1 + 8 رطل مصرى درد قند سفيد ( قطاره ) با ادويهء خوشبو و طيب مصرف كنند . آب جو ( ماء شعير ) را جز براى شخص گرم مزاج روا ندارند و براى تهيهء آن ، جو پاك كرده ( منقّى ) را در آب مىخيسانند و پس از خشك شدن مىكوبند و روى آتش مىجوشانند و پس از سرد شدن مىپالايند و عسل قطاره و ادويهء خوشبو و طيب و سداب « 2 » بدان مىافزايند ، و خوردن آن موجب انبساط نفس و هضم غذا مىشود . محتسب بايد شربت‌سازان را موظف بدارد كه ديگها را هر روز بشويند و روى آنها را بپوشانند و كوزه‌هاى آب جو را از بيرون و اندرون با مسواك زبر بمالند و اندكى از آب جو ( ماء الشعير ) را كه مىماند دور ريزند ، و براى دكان خود درى از نى يا شاخهء خرما تعبيه كنند تا شبها مانع از دخول سگ باشد و نيز چون كوزه‌ها كهنه و بدبو شود آنها را به كار نبرند و در هر

--> ( 1 ) - متن : قطاره و آن دردى است كه از جوشاندن قند سفيد به دست آيد ( فرهنگ فارسى معين ) . ( 2 ) - سداب به ضم اول گياهى است با برگهاى ضخيم و آبدار و سبز مايل به آبى و گلهايى زرد رنگ . از آن اسانسى مىگيرند كه بوى قوى و مزهء تلخ و تند دارد . . . ( فرهنگ فارسى معين ) .